Мәзір
СУ, ЖЕР ЖӘНЕ ОРМАН РЕСУРСТАРЫ

ҚР ЖАЛҒА БЕРІЛГЕН ЖЕР ПАЙДАЛАНУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЖАҒДАЙЫ

Дарига Оналбаева 1 , Назымкуль Джангарашева 2 , Ардак Омарбекова 3 , Айгул Шаймерденова 2

1 Казахский национальный аграрный исследовательский университет; 2 «Қазақ ұлттық аграрлық зерттеу университеті» КЕАҚ; 3 «Қазақ ұлттық аграрлық зерттеу университеті» КЕАҚ

doi.org/10.37884/1-2024/26 Бет. 264-275 Қабылданды 31.01.2024 Жарияланды 29.03.2024

Аңдатпа

Жер мәселесі әлеуметтік, саяси және мемлекеттік басымдықтарға байланысты азаматтарды ғана емес, жалпы қоғам мен мемлекетті де алаңдататын өзекті мәселелердің бірі болды және болып қала береді. Бұл туралы Қазақстан Республикасының Президенті Қ.К. Тоқаевтың "Сындарлы қоғамдық диалог – Қазақстанның тұрақтылығы мен өркендеуінің негізі" Жолдауында айтылған. Президент қоғамды толғандыратын жер мәселесіне жеке тоқталып, "Жер ресурстарын тиімсіз пайдалану мәселесі өзекті болып отыр"деп атап өтті. Ол  «фермерлерге жемшөп дақылдарды өсіруге жер тапшылығы» мәселесі туындап жатқанда жерді тегін жалға алу құқығын алған және жерді пайдаланбай босқа ұстап отырған «латифундистер» деп аталатындардың бар тобына тоқталды. «Пайдаланылмай жатқан ауыл шаруашылығы жерлерін қайтарып алатын кез келді. Жер – біздің ортақ байлығымыз және оны кім игерсе, соған тиесілі болуы тиіс… Бұл – өте маңызды мәселе деді Қ.К. Тоқаев. Сондай-ақ, Президент Үкімет пен Парламентке "тиісті механизмдерді әзірлеп, ұсынуды" тапсырды [1]. Президенттің айтқаны іс жүзінде де расталып отыр. Тек Алматы облысы бойынша 576 пайдаланылмайтын жер телімдері анықталды (Қарсай ауданы 40/900 га, Ақсу ауданы 27/1,1 мың га, Балқаш ауданы 400/90 мың га, Еңбекшіқазақ ауданы 39/9,4 мың га, Сарқан ауданы 26/12,5 мың га, Панфилов ауданы 44/11,3 мың га), жалпы ауданы 125,2 мың га. Алматы қаласы бойынша жалпы ауданы 2596 га (Медеу, Алатау, Наурызбай және Түрксіб аудандары) осы санаттағы 332 игерілмеген жер телімдері анықталды. Жалпы Алматы қаласы бойынша уәкілетті органдар барлығы 1852 игерілмеген телімдерін анықтады, ауданы 5581 га (коммерциялық аймақ – 1376 телім, ауданы 2737 га, ауыл шаруашылығын пайдалану – 332 телім, ауданы 2596 га, тұрғын үй аймағы – 144 телім, ауданы 248 га)

жер ресурстары, жер ресурстарын тиімді басқару, ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер, жерді жалға алу, жалдау қатынастары, жер қатынастары, Жер кодексі, жалға беруші, Жалға алушы.

01 Кіріспе

Мақаланың толық мәтіні оң жақ панельде PDF форматында жүктеу үшін қолжетімді.

02 Әдебиеттер тізімі

  1. 1. Послание Президента Республики Казахстан К.К. Токаева, «Конструктивный общественный диалог – основа стабильности и процветания Казахстана» https://www.akorda.kz/ru/addresses/addresses_of_president/poslanie-glavy-gosudarstva-kasym-zhomarta-tokaeva-narodu-kazahstana
  2. 2. Маркс К., Энгельс Ф. Немецкая идеология // Маркс К., Энгельс Ф. Соч. -2-е изд. - М., 1955. - Т.3. - 544 с.
  3. 3. Адевале Г. А., Клэр Д., Ронан М. Аргументы в пользу долгосрочной аренды земли: обзор эмпирической литературы. Land, Том 10, Выпуск 3, 10.3390/земля10030238. https://www.mdpi.com/2073-445X/10/3/238
  4. 4. Zhildikbaeva, A.N., Sabirova, A.I., Pentaev, T., Omarbekova, A.D. Improving the agricultural land use system in the Republic of Kazakhstan. Journal of Environmental Management and Tourism, 2018, 9(7), страницы 1585–1592. https://www.scopus.com/authid/detail.uri?authorId=57208208255.
  5. 5. Гражданский Кодекс Республики Казахстан (общая часть)(с изменениями и дополнениями по состоянию на 05.01.2024 г.) https://online.zakon.kz/Document/?doc_id=1006061
  6. 6. Гражданский кодекс Республики Казахстан (Особенная часть) https://adilet.zan.kz/rus/docs/K990000409_
  7. 7. Миндрин А.С., Леппке О.Б., Корнеев А.Ф., Капитонов А. А. Совершенствование экономического механизма регулирования арендных отношений в сельскохозяйственном землепользовании. - М.: ГНУ ВНИОПТУСХ, 2014. - 116 с. - С. 10, 86
  8. 8. Витрянский В.В. Общие положения об аренде (глава 34, ст. 606-625) (Комментарий ГК РФ) // Хозяйство и право, №2, 1996. - С. 3-21
  9. 9. Об утверждении типового договора временного возмездного землепользования (аренды) земельного участка. Приказ Министра сельского хозяйства Республики Казахстан от 26 сентября 2019 года № 353. Зарегистрирован в Министерстве юстиции Республики Казахстан 3 октября 2019 года № 19437 https://adilet.zan.kz/rus/docs/V1900019437
  10. 10. Маркин С.В. Земельное право. - М.: Феникс, 2006. - 352 стр.
  11. 11. Миндрин А.С. Арендная плата сельскохозяйственных земель: методические рекомендации. - М.: ВНИЭТУСХ, 2002. - 32 с.
  12. 12. Нарозников Н.К., Решетников В.И. Основы земельного права Российской Федерации. - М.: ВГНА МНС России, 2004. - 336 стр.
  13. 13. Земельный кодекс Республики Казахстан. https://adilet.zan.kz/rus/docs/K030000442_ от 20 июня 2003 года № 442. (с Изменениями и дополнениями 2022 года.)
  14. 14. Сарнаков И.В. Договор аренды: понятие, признаки, характерные черты, место в системе договорных отношений и основные его положения // М.: Юрист, 2006, № 4, С. 21-24
  15. 15. Скребкова О.П. Договор аренды земельных участков: Автореф. дис. канд. юрид. наук: 12.00.03 / Самарская гос. эконом, акад. Самара, 2003.

Дәйексөз келтіру сілтемелері

[1]2024. ҚР ЖАЛҒА БЕРІЛГЕН ЖЕР ПАЙДАЛАНУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЖАҒДАЙЫ. Izdenister natigeler. 1 (101) (Mar. 2024), 264–275. DOI:https://doi.org/10.37884/1-2024/26.
(1)ҚР ЖАЛҒА БЕРІЛГЕН ЖЕР ПАЙДАЛАНУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЖАҒДАЙЫ. Izdenister natigeler 2024, No. 1 (101), 264-275. https://doi.org/10.37884/1-2024/26.
ҚР ЖАЛҒА БЕРІЛГЕН ЖЕР ПАЙДАЛАНУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЖАҒДАЙЫ. (2024). Izdenister Natigeler, 1 (101), 264-275. https://doi.org/10.37884/1-2024/26
ҚР ЖАЛҒА БЕРІЛГЕН ЖЕР ПАЙДАЛАНУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЖАҒДАЙЫ. Izdenister natigeler, [S. l.], n. 1 (101), p. 264–275, 2024. DOI: 10.37884/1-2024/26. Disponível em: https://natsus.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/482. Acesso em: 15 sep. 2026.
“ҚР ЖАЛҒА БЕРІЛГЕН ЖЕР ПАЙДАЛАНУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЖАҒДАЙЫ”. 2024. Izdenister Natigeler, no. 1 (101) (March): 264-75. https://doi.org/10.37884/1-2024/26.
“ҚР ЖАЛҒА БЕРІЛГЕН ЖЕР ПАЙДАЛАНУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЖАҒДАЙЫ” (2024) Izdenister natigeler, (1 (101), pp. 264–275. doi:10.37884/1-2024/26.
[1]“ҚР ЖАЛҒА БЕРІЛГЕН ЖЕР ПАЙДАЛАНУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЖАҒДАЙЫ”, Izdenister natigeler, no. 1 (101), pp. 264–275, Mar. 2024, doi: 10.37884/1-2024/26.
“ҚР ЖАЛҒА БЕРІЛГЕН ЖЕР ПАЙДАЛАНУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЖАҒДАЙЫ”. Izdenister Natigeler, no. 1 (101), Mar. 2024, pp. 264-75, https://doi.org/10.37884/1-2024/26.
“ҚР ЖАЛҒА БЕРІЛГЕН ЖЕР ПАЙДАЛАНУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЖАҒДАЙЫ”. Izdenister natigeler, no. 1 (101) (March 29, 2024): 264–275. Accessed September 15, 2026. https://natsus.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/482.
1.ҚР ЖАЛҒА БЕРІЛГЕН ЖЕР ПАЙДАЛАНУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЖАҒДАЙЫ. Izdenister natigeler [Internet]. 2024 Mar. 29 [cited 2026 Sep. 15];(1 (101):264-75. Available from: https://natsus.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/482
1.ҚР ЖАЛҒА БЕРІЛГЕН ЖЕР ПАЙДАЛАНУДЫҢ ҚАЗІРГІ ЖАҒДАЙЫ. Izdenister natigeler. 2024;(1 (101):264-275. doi:10.37884/1-2024/26