Кіру | Тіркелу
Қазақ ұлттық аграрлық зерттеу университеті ISSN 2304-3334 (Print)  ·  ISSN 2304-3334 (Online)
Мақала жіберу
Мәзір
Мақала жіберу
МАЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ ЖӘНЕ ВЕТЕРИНАРИЯ

ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ЖАҒДАЙЫНДА ОҢТҮСТІК ҚАЗАҚ МЕРИНОС ТҰҚЫМЫНЫҢ ЖАС ҚОЙЛАРЫНЫҢ ЖҮН САПАСЫ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ МЕН ТЕРІСІНІҢ ҚАЛЫПТАСУЫ

Есенбай Исламов 1 , Гульжан Кулманова 2 , Бейбит Кулатаев 2 , Динара Бекбаева 2 , Ильмира Мухаметжарова 3

1 «Қазақ ұлттық аграрлық зерттеу университеті» КЕАҚ; 2 «Қазақ ұлттық аграрлық зерттеу университеті» КЕАҚ; 3 «С.Сейфуллин атындағы Қазақ агротехникалық зерттеу университеті» КеАҚ

doi.org/10.37884/4-2023/06 Бет. 44-56 Қабылданды 31.10.2023 Жарияланды 06.12.2023

Аңдатпа

2030 жылға дейін елді барлық негізгі салаларын тұрақты дамытуға және осы әлемдегі әрбір адамға қатысты жаһандық мәселелерді шешуге әкеле алатын17 негізгі бағыт таңдалды. Мақалада ғылыми зерттеулердің деректері көрсетілген және ұсынылған, оңтүстік қазақ меринос жас қойларының жүндік қасиеттерінің объективті сипаттамалары мен тері құрылымының жасқа байланысты өзгерістері, сонымен қатар жастық (туылғаннан 18 айға дейін) тері ұлпасының морфологиялық көрсеткіштерін зерттеу және олардың осы тұқымды қойлардан алынатын жартылай фабрикаттардың тауарлық қасиеттерімен және сапасымен байланысына талдау берілген. Өнімділік қасиеттері «Батай-Шу» ЖШС-дегі оңтүстік қазақ меринос тұқымының қой отарында зерттелді. Қойлардың тірі салмағы, қырқымы және таза жүн шығымы жоғары, қошқарлардың тұқымға тән тірі салмағы айтарлықтай жоғары; жасына қарай 100-106 кг, ал жүн өнімділігі физикалық салмақта да, жуылған талшықта да - 10,3-6,6 кг, жуылған жүннің орташа шығымы 64,5%, эпидермистің сәйкес дамуымен (тері жалпы қалыңдығының 0,97-1,3%). терінің жалпы қалыңдығы), жақсы дамыған пилярлы қабат (тері жалпы қалыңдығының 67,7% дейін) және ретикулярлық қабаттың салыстырмалы түрде әлсіз дамуы (тері жалпы қалыңдығының шамамен 33%). 18 айлығында 1 мм2 жүн фолликуласының тығыздығы 52-60 бірлік, ал екінші және алғашқы фолликулдардың қатынасы 12,17-12,77. Еркек тоқтыларда қозы бөліктен кейін және 7,5 айлығына дейін 200 микронға дейін тері өседі. Дәл осы кезеңде ұрғашы тоқтыларда да терінің шамалы өсуі байқалады.

биязы жүн, жіңішкелік, тері жабыны, жүн қырқымы, тері қалыңдығы, қой терісі, эпидермис, пилярлы қабат, дерма, фолликулдар, тер бездері

01 Кіріспе

Мақаланың толық мәтіні оң жақ панельде PDF форматында жүктеу үшін қолжетімді.

02 Әдебиеттер тізімі

  1. [1] Islamov, E. I., Kulmanova, G.A., Kulataev, B. T., Zhumanova, A. A Genetic Basis for Improving the Reproductive Qualities and Productivity of South-Kazakh Merinoes Archives of Razi Institute, Vol. 76, №5 (2021) 1371-1380. Received 9 September 2021; Accepted 6 October 2021.
  2. [2] Islamov T.I., Kulmanova G.A., Kulataev B.T., Bekbaeva D.N., Zhumanova A.S Increasing the Reliability of Animal Genotype in Betterment of Wool Productivity in South-Kazakh Merino sheep in Kazakhstan.
  3. DOI: 10.22092/ARI.2021.356235.1809
  4. [3] Zhumadillaev N.K. Merino meat in Kazakhstan “Ways of using the gene pool of ecological diversity in desert-pasture farming.” – Samarkand, 2010.- pp. 55-56.
  5. [4] Islamov E.I., Kulmanova G.A., Kulataev B.T., Kadyken R., Zhumagalieva G.M., Ethology of lambs. Technical and personnel support for innovative technologies in agriculture. Materials of the International Scientific and Practical Conference (Minsk, October 24-25, 2019) In two parts. Part 1 Minsk BGATU2019. 285-287 p.
  6. [5] Islamov E.I., Kulataev B.T. Increasing the wool productivity of South Kazakh Merino ewes bred in the conditions of Batai-Shu LLP. FGBNU "North Caucasus Federal Scientific Agrarian Center" №2 (11). 2018. Scientific and practical journal. SCIENTIFIC NEWS IN AGRICULTURAL INDUSTRY. Issue based on the materials of the VI International Conference “Innovative developments of young scientists - development of the agro-industrial complex.” Volume I Stavropol "AGRUS" 2018. 355 -359 p.
  7. [6] Islamov E.I., Kulmanova G.A., Kulataev B.T., Bekbaeva D.N. Intensification of sheep production based on the study of physiological, biochemical and molecular genetic features of the formation of meat and wool productivity of sheep in desert and semi-desert conditions in the south and south-east of Kazakhstan. Recommendation. Almaty. Publishing house "Aitumar", 2020. 58 p.
  8. [7] Islamov E.I., Kulmanova G.A., Zhumanova A.I., Tanaubay U.Zh. Meat productivity of young Kazakh meat-wool sheep of south Kazakh merinos in farm batay-shu. Journal “Research and Results” №3, Ed. Agrarian University, 2019, P.95-100.
  9. [8] Iskakov K.A.,Kulataev B.T.,Zhumagaliyeva G.M., Pares Casanova P.M., Productive and Biological Features of Kazakh Fine-Wool Sheep in the Conditions of the Almaty Region. This open access article is distributed under a Creative Commons Attribution (CC-BY) 3.0 license.
  10. Online Journal of Biological Sciences.Investigations.Science Publications. Received:12-06-2017. Revised: 04-07-2017.Accepted: 04-08-2017.
  11. [9] G. M. Zhumagaliyeva, B. T. Kulatayev. Productive and reproductive qualities of sheep of the kazakh fine-wool breed. News of the national academy of sciences of the republic of Kazakhstan.Kazakh national agrarian university.Series of agricultural sciences.6 (48). November – december 2018.Almaty, NAS RK. 81-86 р.
  12. [10] Kulataev B.T. - Peculiarities of breed formation of modern breeds of sheep and goats. Monograph. Almaty 2016 (Recommended by the decision of the educational and methodological council of KazNAU, protocol №3 of December 27, 2012) 318 p. The monograph was approved by the Scientific Council of KazNAU, protocol №10 of May 29, 2012) 567 p.

Дәйексөз келтіру сілтемелері

[1]2023. ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ЖАҒДАЙЫНДА ОҢТҮСТІК ҚАЗАҚ МЕРИНОС ТҰҚЫМЫНЫҢ ЖАС ҚОЙЛАРЫНЫҢ ЖҮН САПАСЫ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ МЕН ТЕРІСІНІҢ ҚАЛЫПТАСУЫ. Izdenister natigeler. 4 (100) (Dec. 2023), 44–56. DOI:https://doi.org/10.37884/4-2023/06.
(1)ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ЖАҒДАЙЫНДА ОҢТҮСТІК ҚАЗАҚ МЕРИНОС ТҰҚЫМЫНЫҢ ЖАС ҚОЙЛАРЫНЫҢ ЖҮН САПАСЫ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ МЕН ТЕРІСІНІҢ ҚАЛЫПТАСУЫ. Izdenister natigeler 2023, No. 4 (100), 44-56. https://doi.org/10.37884/4-2023/06.
ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ЖАҒДАЙЫНДА ОҢТҮСТІК ҚАЗАҚ МЕРИНОС ТҰҚЫМЫНЫҢ ЖАС ҚОЙЛАРЫНЫҢ ЖҮН САПАСЫ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ МЕН ТЕРІСІНІҢ ҚАЛЫПТАСУЫ. (2023). Izdenister Natigeler, 4 (100), 44-56. https://doi.org/10.37884/4-2023/06
ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ЖАҒДАЙЫНДА ОҢТҮСТІК ҚАЗАҚ МЕРИНОС ТҰҚЫМЫНЫҢ ЖАС ҚОЙЛАРЫНЫҢ ЖҮН САПАСЫ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ МЕН ТЕРІСІНІҢ ҚАЛЫПТАСУЫ. Izdenister natigeler, [S. l.], n. 4 (100), p. 44–56, 2023. DOI: 10.37884/4-2023/06. Disponível em: https://natsus.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/434. Acesso em: 15 sep. 2026.
“ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ЖАҒДАЙЫНДА ОҢТҮСТІК ҚАЗАҚ МЕРИНОС ТҰҚЫМЫНЫҢ ЖАС ҚОЙЛАРЫНЫҢ ЖҮН САПАСЫ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ МЕН ТЕРІСІНІҢ ҚАЛЫПТАСУЫ”. 2023. Izdenister Natigeler, no. 4 (100) (December): 44-56. https://doi.org/10.37884/4-2023/06.
“ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ЖАҒДАЙЫНДА ОҢТҮСТІК ҚАЗАҚ МЕРИНОС ТҰҚЫМЫНЫҢ ЖАС ҚОЙЛАРЫНЫҢ ЖҮН САПАСЫ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ МЕН ТЕРІСІНІҢ ҚАЛЫПТАСУЫ” (2023) Izdenister natigeler, (4 (100), pp. 44–56. doi:10.37884/4-2023/06.
[1]“ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ЖАҒДАЙЫНДА ОҢТҮСТІК ҚАЗАҚ МЕРИНОС ТҰҚЫМЫНЫҢ ЖАС ҚОЙЛАРЫНЫҢ ЖҮН САПАСЫ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ МЕН ТЕРІСІНІҢ ҚАЛЫПТАСУЫ”, Izdenister natigeler, no. 4 (100), pp. 44–56, Dec. 2023, doi: 10.37884/4-2023/06.
“ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ЖАҒДАЙЫНДА ОҢТҮСТІК ҚАЗАҚ МЕРИНОС ТҰҚЫМЫНЫҢ ЖАС ҚОЙЛАРЫНЫҢ ЖҮН САПАСЫ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ МЕН ТЕРІСІНІҢ ҚАЛЫПТАСУЫ”. Izdenister Natigeler, no. 4 (100), Dec. 2023, pp. 44-56, https://doi.org/10.37884/4-2023/06.
“ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ЖАҒДАЙЫНДА ОҢТҮСТІК ҚАЗАҚ МЕРИНОС ТҰҚЫМЫНЫҢ ЖАС ҚОЙЛАРЫНЫҢ ЖҮН САПАСЫ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ МЕН ТЕРІСІНІҢ ҚАЛЫПТАСУЫ”. Izdenister natigeler, no. 4 (100) (December 6, 2023): 44–56. Accessed September 15, 2026. https://natsus.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/434.
1.ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ЖАҒДАЙЫНДА ОҢТҮСТІК ҚАЗАҚ МЕРИНОС ТҰҚЫМЫНЫҢ ЖАС ҚОЙЛАРЫНЫҢ ЖҮН САПАСЫ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ МЕН ТЕРІСІНІҢ ҚАЛЫПТАСУЫ. Izdenister natigeler [Internet]. 2023 Dec. 6 [cited 2026 Sep. 15];(4 (100):44-56. Available from: https://natsus.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/434
1.ЖАМБЫЛ ОБЛЫСЫ ЖАҒДАЙЫНДА ОҢТҮСТІК ҚАЗАҚ МЕРИНОС ТҰҚЫМЫНЫҢ ЖАС ҚОЙЛАРЫНЫҢ ЖҮН САПАСЫ ЕРЕКШЕЛІКТЕРІ МЕН ТЕРІСІНІҢ ҚАЛЫПТАСУЫ. Izdenister natigeler. 2023;(4 (100):44-56. doi:10.37884/4-2023/06