THE CAUSES OF DEGRADATION OF AGRICULTURAL LAND

A. Zhildikbayeva; A. Zhyrgalova; Г. Serik

doi:10.37884/1-2023/16

Аңдатпа

Мақалада ауылшаруашылық жерлерінің деградациясының өзекті мәселесі қарастырылады, оның себептерінің бірі-халықтың антропогендік қызметі және елдің құрғақ климаты.

Урбанизация және елдің оңтүстігі мен шығысындағы жерлерді қарқынды ауылшаруашылық игеру нәтижесінде табиғи өсімдік жамылғысы қатты бұзылады. Тау-кен кәсіпорындары алып жатқан жер көлемі тұрақты түрде өсіп келеді. Соңғы 10 жыл ішінде мұнай және газ өндіру, уран кендерін игеру және т.б. жолдар, құбырлар мен электр беру желілері өсіп келе жатқан қарқынмен салынып, фаунаға үлкен әсер етеді. Елдегі жер ресурстары құрылымдық және сапалық өзгерістерге ұшырайды. Шикізатты ауылшаруашылық игерудің қолданыстағы моделін пайдалану тиімсіз экономикалық дамуға және экожүйелерге үнемі өсіп келе жатқан жүктемеге әкеледі.

Қазақстандағы топырақ өте осал, өйткені оған әр түрлі антропогендік факторлар кешенді әсер етеді, бұл оның сапасының үнемі нашарлауына әкеледі. Ауылшаруашылық жер пайдаланудағы қазіргі экологиялық жағдай ластанған жерлерді ұтымды пайдалану мәселесін өзекті етеді.

01 Кіріспе

Мақаланың толық мәтіні оң жақ панельде PDF форматында жүктеу үшін қолжетімді.

02 Әдебиеттер тізімі

References
1. Dobrotvorskaya N.I., Dubrovskii A.V. General issues of protection and conservation of soil cover for the purpose of rational land use in settlements. // Bulletin of the Siberian State University of Geosystems and Technology. –2016. – No 2 (34). – pp.184-191
2. Kutliyarov A.N., Khismatullina R.M. Land management of the territory of rural settlements as a type of land management. // Materials of the III International Scientific and Practical Conference "Actual problems of land management and cadastres at the present stage. –2016. – pp.167-171.
3. Bogolyubov S.A. Land law: textbook for academic baccalaureate. - M.: Publishing house "Yurite". –2016. – P.368
4. Vashukevich N.V./Analysis of agricultural land use in the Republic of Kazakhstan /International agricultural journal.– No 3.–2021. – pp.115-122.
5. Kalieva M.K. Kerimova U.K. Agricultural risks // Research and Results.– 2020. – No 3. – pp.459-466.
6. Aitkhozhaeva G.S., Tireuov K.M., Pentayev T.P. Theoretical and methodological aspects of the modern concept of land relations in Kazakhstan // Research and Results. –2018.– No 3.– pp.190-197.
7. Consolidated analytical report on the state and use of lands of the Republic of Kazakhstan, 2019.– P.275.
8. Strategic Environmental Assessment (SEA) of the Fuel and Energy Complex Development Concept of the Republic of Kazakhstan until 2030, ECOLOGICAL REPORT, 2018, P.49
9. Maulen J.E. Analysis of erosion of agricultural lands in the Republic of Kazakhstan / The scientific heritage. – 2022. – No 87. – pp.16-20
10. Information Bulletin on the state of the environment of Kostanay region. –2021.– P. 12
11. Golichenkov A.K. Modern state environmental policy: legal, political and economic problems of implementation at the national and international levels // Environmental Law, 2016, No 3 and No 4.
12. Makhotlova M.Sh., Shanov M.Z., Tembotov Z.M. Land management and agricultural land use in Russia. –2016. – No 3. – pp.3-5
13. Volkov G.A. On the methodology of natural resource branches of law // Ecological law., 2018, No 1, pp.3-12
14. O. I. Krassov, Land Law in the Countries of the Middle East, M., 2017
15. Petrova T.V. Legal regulation of environmental impact rationing: new approaches and old problems // Environmental Law. –2018. – No 5. – pp.24 - 29

Дәйексөз келтіру сілтемелері

[1]2023. АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ МАҚСАТЫНДАҒЫ ЖЕРЛЕРДІҢ ТОЗУ СЕБЕПТЕРІ. Izdenister natigeler. 1 (97) (Mar. 2023), 139–145. DOI:https://doi.org/10.37884/1-2023/16.

(1)АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ МАҚСАТЫНДАҒЫ ЖЕРЛЕРДІҢ ТОЗУ СЕБЕПТЕРІ. Izdenister natigeler 2023, No. 1 (97), 139-145. https://doi.org/10.37884/1-2023/16.

АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ МАҚСАТЫНДАҒЫ ЖЕРЛЕРДІҢ ТОЗУ СЕБЕПТЕРІ. (2023). Izdenister Natigeler, 1 (97), 139-145. https://doi.org/10.37884/1-2023/16

АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ МАҚСАТЫНДАҒЫ ЖЕРЛЕРДІҢ ТОЗУ СЕБЕПТЕРІ. Izdenister natigeler, [S. l.], n. 1 (97), p. 139–145, 2023. DOI: 10.37884/1-2023/16. Disponível em: https://natsus.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/199. Acesso em: 15 sep. 2026.

“АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ МАҚСАТЫНДАҒЫ ЖЕРЛЕРДІҢ ТОЗУ СЕБЕПТЕРІ”. 2023. Izdenister Natigeler, no. 1 (97) (March): 139-45. https://doi.org/10.37884/1-2023/16.

“АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ МАҚСАТЫНДАҒЫ ЖЕРЛЕРДІҢ ТОЗУ СЕБЕПТЕРІ” (2023) Izdenister natigeler, (1 (97), pp. 139–145. doi:10.37884/1-2023/16.

[1]“АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ МАҚСАТЫНДАҒЫ ЖЕРЛЕРДІҢ ТОЗУ СЕБЕПТЕРІ”, Izdenister natigeler, no. 1 (97), pp. 139–145, Mar. 2023, doi: 10.37884/1-2023/16.

“АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ МАҚСАТЫНДАҒЫ ЖЕРЛЕРДІҢ ТОЗУ СЕБЕПТЕРІ”. Izdenister Natigeler, no. 1 (97), Mar. 2023, pp. 139-45, https://doi.org/10.37884/1-2023/16.

“АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ МАҚСАТЫНДАҒЫ ЖЕРЛЕРДІҢ ТОЗУ СЕБЕПТЕРІ”. Izdenister natigeler, no. 1 (97) (March 30, 2023): 139–145. Accessed September 15, 2026. https://natsus.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/199.

1.АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ МАҚСАТЫНДАҒЫ ЖЕРЛЕРДІҢ ТОЗУ СЕБЕПТЕРІ. Izdenister natigeler [Internet]. 2023 Mar. 30 [cited 2026 Sep. 15];(1 (97):139-45. Available from: https://natsus.kaznaru.edu.kz/index.php/research/article/view/199

1.АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ МАҚСАТЫНДАҒЫ ЖЕРЛЕРДІҢ ТОЗУ СЕБЕПТЕРІ. Izdenister natigeler. 2023;(1 (97):139-145. doi:10.37884/1-2023/16

[1] References

[2] 1. Dobrotvorskaya N.I., Dubrovskii A.V. General issues of protection and conservation of soil cover for the purpose of rational land use in settlements. // Bulletin of the Siberian State University of Geosystems and Technology. –2016. – No 2 (34). – pp.184-191

[3] 2. Kutliyarov A.N., Khismatullina R.M. Land management of the territory of rural settlements as a type of land management. // Materials of the III International Scientific and Practical Conference "Actual problems of land management and cadastres at the present stage. –2016. – pp.167-171.

[4] 3. Bogolyubov S.A. Land law: textbook for academic baccalaureate. - M.: Publishing house "Yurite". –2016. – P.368

[5] 4. Vashukevich N.V./Analysis of agricultural land use in the Republic of Kazakhstan /International agricultural journal.– No 3.–2021. – pp.115-122.

[6] 5. Kalieva M.K. Kerimova U.K. Agricultural risks // Research and Results.– 2020. – No 3. – pp.459-466.

[7] 6. Aitkhozhaeva G.S., Tireuov K.M., Pentayev T.P. Theoretical and methodological aspects of the modern concept of land relations in Kazakhstan // Research and Results. –2018.– No 3.– pp.190-197.

[8] 7. Consolidated analytical report on the state and use of lands of the Republic of Kazakhstan, 2019.– P.275.

[9] 8. Strategic Environmental Assessment (SEA) of the Fuel and Energy Complex Development Concept of the Republic of Kazakhstan until 2030, ECOLOGICAL REPORT, 2018, P.49

[10] 9. Maulen J.E. Analysis of erosion of agricultural lands in the Republic of Kazakhstan / The scientific heritage. – 2022. – No 87. – pp.16-20

[11] 10. Information Bulletin on the state of the environment of Kostanay region. –2021.– P. 12

[12] 11. Golichenkov A.K. Modern state environmental policy: legal, political and economic problems of implementation at the national and international levels // Environmental Law, 2016, No 3 and No 4.

[13] 12. Makhotlova M.Sh., Shanov M.Z., Tembotov Z.M. Land management and agricultural land use in Russia. –2016. – No 3. – pp.3-5

[14] 13. Volkov G.A. On the methodology of natural resource branches of law // Ecological law., 2018, No 1, pp.3-12

[15] 14. O. I. Krassov, Land Law in the Countries of the Middle East, M., 2017

[16] 15. Petrova T.V. Legal regulation of environmental impact rationing: new approaches and old problems // Environmental Law. –2018. – No 5. – pp.24 - 29